Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Blog Article
Basın kartı nasıl alınır? Göreve bağlı, serbest ve sürekli kart türleri, başvuru şartları, gerekli belgeler ve Komisyon süreci bu rehberde toplandı.
Basın kartı, Türkiye'de gazetecilik mesleğini icra edenlerin kimliğini resmî olarak belgeleyen ve İletişim Başkanlığı tarafından verilen en önemli meslek belgesidir. Kamu kurumlarındaki etkinliklerden yurt dışı görevlere kadar pek çok süreçte bu kartın sağladığı resmiyet önemli bir rol oynar.
Bu rehberde ; kart türlerini, genel ve özel şartları, kuruluşların taşıması gereken nitelikleri, adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın geri alındığı durumları yürürlükteki düzenlemeler ışığında açıklıyoruz. Hedefimiz , rehberin sonunda başvurunuzu kendinizden emin şekilde hazırlayabilmeniz .
Basın Kartı Nedir?
Basın kartı; 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek maddelerine dayanan, İletişim Başkanlığınca düzenlenen ve resmî ya da özel tüm kuruluşlarca geçerli sayılan bir gazeteci kimliğidir. Halk arasında çoğunlukla "sarı basın kartı" diye anılır .
Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla alabileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, bağlı olduğu yayının da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Başka bir ifadeyle başvuru çift taraflı bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum mercek altına alınır .
Sarı Basın Kartı Ne Anlama Gelir?
"Sarı basın kartı" ifadesi, mevzuattaki bir kategori değildir; kartın uzun yıllardır kullanılan rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış alışılmış bir adlandırmadır . Yönetmelikte sadece beş tür sayılır ve pratikte "sarı kart" denildiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı anlaşılır .
Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?
Kartın hukuki çerçevesi , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu kanuni dayanakla hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe girmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır . Bu düzenleme , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırmıştır .
Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bazı değişiklikler yapılmıştır . Söz konusu güncellemeyle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin belirlenmesinde serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının dikkate alınacağı açıkça belirtilmiş, Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar güncellenmiş ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı da dahil edilmiştir .
- Kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu, ek 1-8. maddeler
- Yönetmelik: 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren yönetmelik
- Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
- Çalışma ilişkisi: 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanunu
- Davranış kuralları: 195 sayılı Kanun kapsamındaki basın ahlak esasları
Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Mevzuat zaman içinde değişebildiği için , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız önemlidir.
Basın Kartı Türleri Nelerdir?
Mevzuat uyarınca beş farklı kart türü bulunur . Her türün kimlere verildiği ve istenen nitelikler ayrı ayrı belirlenmiştir. Hangi türe başvuracağınızı bilmek, sürecin ilk ve en önemli adımıdır .
1. Göreve Bağlı Basın Kartı
Bir yayın kuruluşunun kadrosunda çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının ve enformasyon görevlilerinin aldığı karttır. En yaygın kart türü budur; başvuranın genel şartların hepsini taşıması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .
2. Süreli Basın Kartı
Türkiye'de yerleşik olarak görev yapan, yani görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı gazetecilere yöneliktir. Yabancı gazetecinin ; görevlendirme belgesini sunması , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin olması ve bağlı olduğu kurumun merkez ülkesinin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu ibraz etmesi gerekir. Kart, görev süresini geçmeyecek şekilde verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.
3. Geçici Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsamayan ancak haber amacıyla kısa süreliğine Türkiye'ye gelen yabancı medya mensuplarına verilir. Kart, görev süresi esas alınarak üç ayı geçmemek üzere verilir ve istenirse bir defaya mahsus süresi uzatılabilir .
4. Serbest Basın Kartı
Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Talebin , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrıldıktan sonra bir ay içinde yapılması gerekir. Kart süresi, kart taşıma kıdemine göre değişir :
- Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
- 5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
- 10 yılı aşkın kart sahipliği olanlara 24 aylık kart
Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda da durumun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından teyit edilmesi aranır .
5. Sürekli Basın Kartı
Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayı dikkate alınır . Sürekli kart için aktif sözleşme şartı istenmez ; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .
Basın Kartı Alma Şartları
Hangi türe başvurursanız başvurun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki genel şartlar kontrol edilir. Listedeki maddelerden herhangi biri karşılanmazsa başvuru kabul görmez :
- 18 yaşını doldurmuş olmak.
- Asgari lise ya da dengi eğitim kurumu mezunu olmak.
- Kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak.
- Kasıtlı bir suçtan beş yıl ya da daha uzun hapis cezasıyla hüküm giymemiş olmak.
- Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
- Terör suçları ve terörün finansmanı kapsamındaki suçlardan mahkûm olmamak.
- 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesi ikinci fıkrası kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme yapmış olmak ve mücbir sebepler dışında bir aydan fazla ara vermeden çalışmak.
- Medya faaliyeti dışında ticari faaliyette bulunmamak.
Sözleşme ve ticari faaliyet şartları ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan bunlara ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .
Sahada en çok görülen hata, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Beyannameyi doldurmadan önce sözleşmenizi mutlaka kontrol edin .
Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?
Medya dışı sektörlerde çalışan özel kuruluşların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart düzenlenmez . Söz gelimi bir holdingin iç bültenini yazan editör, yayın faaliyeti yürütse dahi bu belgeye hak kazanamaz.
Hangi Medya Kuruluşlarının Çalışanları Basın Kartı Alabilir?
Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın bağlı olduğu yayın organının da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki kriterleri karşılaması gerekir. Buna ek olarak yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .
Gazete ve Dergiler
Gazete ve dergi gibi süreli yayınların; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa iletmesi, beyannamede belirtilen aralıklarla aksatmadan yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini geçmemesi ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması gerekir . Kontenjan , gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre değişir; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru kabul edilmez .
Haber Ajansları
Ajansların ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi imzalamış olması şarttır. En az on günlük siyasi yaygın veya bölgesel gazeteyle ya da beş yaygın radyo-televizyonla sözleşmesi olan ve en az on gazeteci çalıştıran ajanslarda kontenjan sınırı uygulanmaz .
Radyo ve Televizyonlar
Yayın kuruluşlarının 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması gerekir . Ulusal kanallarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haber alanında çalışmayanlara, unvanları uygun görünse de kart verilemez.
Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri
İnternet haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına özgülenmiş olması , yayının kesintisiz biçimde Haber Yazılımı ulaşılabilir olması, özgün ve güncel günlük haber ya da yorum barındırması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı barındırmaması gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına bağlıdır :
- 4 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 4 çalışan
- 5 ile 9 arası sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 9 çalışan
- 10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz
İnternet haber sitelerinde kart alabilecek unvanlar arasında klasik yazı işleri kadrosunun yanı sıra video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni medya unvanları da yer alır .
Basın Kartı Başvurusu: Aşama Aşama Süreç
Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve ana hatlarıyla şu aşamalardan geçer:
- Doğru türü seçin: Bir kuruluşta çalışıyorsanız göreve bağlı, işten yeni ayrıldıysanız serbest, 18 yılı doldurduysanız sürekli karta bakın.
- Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
- Sisteme girin: Başkanlığın elektronik başvuru ekranında beyannamenizi oluşturun ve zorunlu belgeleri yükleyin.
- Kurum onayını alın: Beyanname çıktısı, medya kuruluşunun sahibi veya ticaret sicilinde kayıtlı yetkilisi tarafından onaylanır; sisteme kayıtlı kuruluşlarda onay elektronik yapılır.
- Bölge müdürlüğü incelemesi: Başvurunuz ilgili bölge müdürlüğünce incelenir; Başkanlık adli sicil, SGK, vergi dairesi gibi kurumlardan bilgi isteyebilir.
- Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
- Kartın teslimi: Olumlu karardan sonra kart basılır ve Başkanlığın belirlediği yöntemle teslim edilir.
Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Komisyona gitmeden reddedilir ve ret kararı beyannamede verilen iletişim bilgileri kullanılarak başvurana bildirilir. Eksiklikler tamamlandığında yeniden başvuru yapmak mümkündür.
Yurt dışında ikamet eden Türk gazeteciler , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvurur . Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki kendilerine özel elektronik formu doldurur ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf talep edilir.
Başvurunuzu Kim Değerlendirir? Basın Kartı Komisyonu
Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, kamu, meslek kuruluşları, sendikalar ve akademi temsilcilerinin bir araya geldiği bir yapıyla toplam 19 üyeden meydana gelir . Üyelerin görev süresi iki yıldır.
- Olağan toplantılar yılda en az üç defa yapılır; ihtiyaç hâlinde olağanüstü toplanılabilir.
- Toplantı yeter sayısı 13 üyedir ve görüntülü uzaktan katılım fiziki katılımla aynı sonucu doğurur.
- Salt çoğunlukla karar verilir, çekimser oy kullanılmaz; eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
- Görüşülecek başvurular toplantıdan en az beş gün önce elektronik ortamda üyelerin erişimine açılır.
- Reddedilen başvuruların gerekçesi tutanakta yer alır.
Komisyon değerlendirmede adayın mesleki üretimine, eserlerine ve aldığı ödüllere ek olarak çalıştığı kuruluşun özelliklerini de göz önünde bulundurur . Dijital yayıncı çalışanlarının başvurularında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da dikkate alınır. Bu yüzden erişimi zayıf bir sitede çalışmak, kurumsal kriterler tamam olsa bile kararı zorlaştırabilir.
Kart Sahiplerine Sağlanan İmkânlar
Kartın ilk ve en önemli işlevi, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Bunun yanında mevzuatta somut olarak yer alan bazı kolaylıklar vardır :
- Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
- Hizmet damgalı pasaport: Yurt dışına görevle giden kart sahibi gazeteciler ve Türkiye'de yaşayan sürekli kart sahipleri belirli usullerle hizmet damgalı pasaport talep edebilir.
- Geçerli kimlik: Kart, kamu ve özel tüm kurumlar nezdinde resmî kimlik olarak geçerlidir.
- Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.
Bir yanlış anlamayı düzeltmekte fayda var: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları karta sahip olmaktan değil, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet ilişkisinden doğar . Kart sahibi olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanır . Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise kendi kararlarına bağlıdır ; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan öğrenmeniz gerekir .
Geçerlilik, Yenileme ve Kayıp Kartlar
Mevzuata göre düzenlenen kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi dolan kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa yeniden Komisyon kararı alınmadan Başkanlıkça yeniden düzenlenir. Sürekli kart ise ömür boyu taşınır; sadece kartın kendisinin değiştirilmesi gündeme gelebilir .
Kartınızı kaybettiğinizde veya kart yıprandığında Başkanlığa başvurarak yeni kart isteyebilirsiniz . Kayıp durumunda başvuruya kaybı belirten tutanak veya kayıp ilanının yer aldığı gazete nüshası ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle kart talebi bir takvim yılı içinde en çok iki kez kabul edilir.
Kart ve hizmet bedeli konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini öngörür . Ödenecek bedel Başkanlıkça belirlendiği için , başvuru ekranındaki bilgiyi esas almanız gerekir .
Basın Kartının İadesi ve İptal Edildiği Durumlar
Çalışılan yer veya unvan değiştiğinde, söz konusu değişiklik bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilmelidir . Kart ayrıca; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde otuz gün içinde Başkanlığa geri verilir . Eski kart geri verilmedikçe yeni başvuru işleme konmaz.
İptal sebepleri şunlardır:
- Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
- İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
- Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
- Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi
Basın ahlak esaslarının çiğnenmesi nedeniyle kartı iptal edilenlere , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeniden kart verilmez . Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak yalnızca uyarıyla da yetinebilir . Öte yandan dizgi, renk ve şekil bakımından resmî karta benzeyen kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur ; bu kişilere soruşturma ya da kovuşturma tamamlanıncaya kadar kart düzenlenmez .
Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar
Kapsam, sahada çalışan gazetecilerden çok daha geniştir; süreli yayın sahipleri, enformasyon görevlileri ve belirli meslek kuruluşlarının yöneticileri de başvuru yapabilir . Bu başvuru sahiplerinde ayrı kurallar geçerlidir .
Enformasyon Görevlileri
Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , enformasyon görevlisi olarak başvurabilir . Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından onaylanması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının eklenmesi şarttır. Bu tür dosyalarda Komisyon başvuranın unvanına ve yürüttüğü görevin medyayla ilişkili olup olmadığına özellikle odaklanır; sadece unvan yeterli sayılmaz .
İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler
Yayın sahipleri, tüzel kişi temsilcileri ve radyo-televizyon yönetim kurulu başkanları başvuru yapabilir. Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları uygulanmaz ; ancak yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar geçerliliğini korur .
Meslek Örgütü Yöneticileri
Medya sektöründe çalışmaları koşuluyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetici konumundaki üyeleri de kart alabilecekler arasında sayılmıştır . Buna karşılık kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart verilmez .
Başkanlığın Yaptığı Denetimler
İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını düzenli olarak denetler . Medya kuruluşları, talep üzerine kart sahibi çalışanlarının adı-soyadı, unvanı, kart numarası ve sözleşme bilgilerini içeren onaylı listeyi göndermek zorundadır . Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da istenebilir ; usulüne uygun bildirim yapmayan kuruluş sahibi Başkanlıkça uyarılır .
Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler
Sisteme girmeden önce şu maddeleri tek tek işaretlemeniz , zaman kaybını ciddi biçimde engeller:
- 18 yaşını doldurdum ve en az lise mezunuyum.
- Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
- 5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
- En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
- Yayın organımın yönetmelikteki nitelikleri taşıdığını teyit ettim.
- Görev unvanım ilgili kuruluş türü için sayılan unvanlar arasında.
- Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.
Listedeki maddelerden biri bile eksikse , eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak daha akıllıca olur . Nitekim olumsuz sonuçlanan bir talep tekrar başvurmaya engel olmasa da bir sonraki Komisyon toplantısını beklemenizi gerektirir.
Başvurunun Reddedilmesine Yol Açan Hatalar
Reddedilen dosyaların büyük bölümü, basit bir kontrolle engellenebilecek ihmallerden kaynaklanır . Sahada en çok görülen hatalar ve çözüm yolları şöyle sıralanabilir :
- Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
- Eksik iş örneği → Son altı aya ait, size ait olduğu net anlaşılan çalışmaları ekleyin.
- Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
- Kesintili çalışma → İki iş arasında bir aydan fazla boşluk bırakmamaya özen gösterin.
- Geç bildirim → Değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimi mutlaka yapın.
- Eski kartı iade etmemek → Yeni başvurudan önce iade edilmesi gereken kartı teslim edin; aksi hâlde başvuru işleme alınmaz.
Somut bir senaryo düşünelim: Yerel bir gazetede iki yıl çalışan bir muhabir , işten çıkışının ardından iki ay sonra yeni bir işte çalışmaya başlıyor . Bir aylık sınır geçtiği için süreklilik şartı sağlanamıyor. Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .
İnternet Haber Siteleri İçin Basın Kartı: Yayıncıların Bilmesi Gerekenler
2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri resmen süreli yayın statüsüne kavuştu ve dijital yayıncıların gazetecileri de kart alabilir duruma geldi. Ancak her dijital yayın otomatik olarak bu kapsama girmez . Sitenizin çalışanlarının kart alabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:
- Yasal kayıt: Savcılığa beyanname verip alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunun.
- Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
- Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
- Özgünlük: Başka yayınlardan aynen alıntı yerine kendi haberlerinizi üretin; alıntılarda kaynak gösterin.
- Kesintisiz yayın: Sitenin erişim dışı kalmaması için güvenilir bir altyapı ve yedekleme kullanın.
- Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.
Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, sitenin teknik altyapısıyla doğrudan ilişkilidir . Mevzuata uygun künye, istikrarlı yayın ve izlenebilir okur verisi, site sahipleri için sürekli takip edilmesi gereken başlıklardır .
Basın Kartı SSS
Basın kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekir mi?
Lisans diploması aranmaz. Yönetmelik eğitim şartı olarak en az lise mezuniyetini arar ; dolayısıyla lise mezunları da başvuruda bulunabilir. Yine de Komisyon mesleki geçmişinizi değerlendirir ; nitelikli iş örnekleri eğitim belgesi kadar belirleyicidir .
Basın kartı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Sabit bir süre yoktur. Başvurunuz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi toplantı takvimine göre değişir .
Freelance gazetecilere kart verilir mi?
Belirli şartlarla mümkündür. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve durumu büyükelçilik veya konsoloslukça teyit edilen yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilir . Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar için bu imkân bulunmaz .
Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?
Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, sadece bu yayınlara dayanarak başvuru şartlarını karşılayamaz. Kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Ancak şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü olarak çalışan biri karta başvurabilir .
Basın kartı ücretli mi?
Düzenleme, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini düzenler. Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça duyurulur ; dolayısıyla güncel bilgiyi Başkanlığın resmî kanallarından kontrol etmelisiniz .
İptal edilen kart yeniden alınabilir mi?
Gerekçe ortadan kalkınca tekrar başvurmak mümkündür . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl geçmeden yeni kart verilemez. Genel şartlardaki suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri yapılmadıkça kart verilemez.
Yabancı uyruklu muhabirlere kart verilir mi?
Evet. Türkiye'de yerleşik görev yapanlar süreli karta, kısa süreli görevle gelenler geçici karta başvurur. Her iki kartta da görevlendirme, çalışma izni ve temsilcilikten takdim mektubu aranır ; yabancı gazetecilere sürekli kart ve basın trafik kartı verilmez .
Basın kartı, meslek hayatınızın resmî kimliğidir ve süreç ilk bakışta zor görünse de adımlar açıkça tanımlanmıştır . Uygun türü netleştirip şartları önceden kontrol eder ve bildirim sürelerine uyarsanız , belgenizi rahatlıkla edinip meslek hayatınız boyunca koruyabilirsiniz.
Sorgulama, yenileme ve iptal gibi işlemlere dair detaylı bilgiye ulaşmak için basın kartı rehberimizi inceleyebilirsiniz . Resmî işlemler için mutlaka İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu rehberdeki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır ve avukat görüşünün yerini tutmaz.
basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı
Report this page